niedziela, 27 września 2026
Jaka diagnoza Doktorze?
- 1
30-letni mężczyzna zgłasza się do lekarza z powodu powiększenia jednej połowy moszny.
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
Próba 1 z 6
Odpowiedź i wyjaśnienie
Diagnoza
Wodniak jądra
Opis przypadku
- 30-letni mężczyzna zgłasza się do lekarza z powodu powiększenia jednej połowy moszny.
- Obrzęk narasta powoli od miesięcy, jest miękki i nie boli.
- Moszna jest napięta i gładka, a lekarz wskazuje, że jądra nie da się dobrze wybadać przez otaczający je płyn.
- Przy przyłożeniu latarki moszna przepuszcza światło i cała się rozjaśnia.
- W badaniu nie stwierdza się cech stanu zapalnego ani zaczerwienienia - dolegliwość jest głównie kłopotliwa kosmetycznie i z powodu niewygody.
- Wykonane USG potwierdza zbiornik płynu zgromadzonego między blaszkami osłonki pochwowej jądra
Wyjaśnienie
Wodniak jądra to nagromadzenie płynu surowiczego pomiędzy blaszkami osłonki pochwowej jądra — błony otaczającej jądro, która w warunkach prawidłowych zawiera jedynie niewielką ilość płynu nawilżającego. Wyróżnia się postać wrodzoną, częstą u niemowląt, związaną z niecałkowitym zarośnięciem wyrostka pochwowego otrzewnej (kanału łączącego jamę brzuszną z moszną w okresie płodowym), oraz postać nabytą u dorosłych, która może być samoistna (idiopatyczna) lub wtórna do stanu zapalnego, urazu, skrętu jądra bądź nowotworu jądra lub najądrza.
Typowym objawem jest niebolesne, stopniowo powiększające się powiększenie moszny po jednej lub obu stronach, o gładkiej, elastycznej konsystencji. Charakterystyczną cechą w badaniu fizykalnym jest dodatnia próba prześwietlania (transiluminacja) — po przyłożeniu źródła światła do moszny w ciemnym pomieszczeniu wodniak prześwietla się na czerwonawo, w odróżnieniu od zmian litych, takich jak guz jądra, które światła nie przepuszczają. W dużych wodniakach samo jądro może być trudne do wyczucia z powodu otaczającego je płynu.
Podstawowym badaniem potwierdzającym rozpoznanie i różnicującym je z innymi przyczynami powiększenia moszny (guz jądra, przepuklina pachwinowo-mosznowa, skręt jądra) jest USG moszny, które uwidacznia bezechowy płyn otaczający prawidłowe jądro. U niemowląt wodniak wrodzony często ustępuje samoistnie do 1.–2. roku życia, w miarę zarastania wyrostka pochwowego, dlatego postępowanie bywa wyczekujące. U dorosłych, przy dużych rozmiarach, dolegliwościach lub wątpliwościach diagnostycznych, leczeniem z wyboru jest zabieg chirurgiczny (hydrocelektomia), a nakłucie i odessanie płynu stosuje się rzadziej ze względu na wysokie ryzyko nawrotu.