sobota, 15 sierpnia 2026
Jaka diagnoza Doktorze?
- 1
25-letni pacject jest w trakcie rutynowego zabiegu w znieczuleniu ogólnym.
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
Próba 1 z 6
Odpowiedź i wyjaśnienie
Diagnoza
Hipertermia złośliwa
Opis przypadku
- 25-letni pacject jest w trakcie rutynowego zabiegu w znieczuleniu ogólnym.
- Niedługo po podaniu wziewnego anestetyku i sukcynylocholiny dochodzi do szybkiego wzrostu temperatury ciała.
- W wywiadzie rodzinnym zgon powiązany ze znieczuleniem ogólnym.
- Anestezjolog obserwuje tachykardię i gwałtowny wzrost stężenia CO₂ w powietrzu wydechowym mimo zwiększonej wentylacji.
- Rozwija się uogólniona sztywność mięśni, w tym szczękościsk, obfite pocenie i szybko rosnąca gorączka.
- Badania wykazują ciężką kwasicę metaboliczno-oddechową, hiperkaliemię, znaczny wzrost kinazy kreatynowej i mioglobinurię. Stan dramatycznie poprawia się po podaniu dantrolenu.
Wyjaśnienie
Hipertermia złośliwa to rzadkie, potencjalnie śmiertelne powikłanie znieczulenia ogólnego, wyzwalane przez anestetyki wziewne oraz sukcynylocholinę. Ma podłoże genetyczne — najczęściej mutację receptora rianodynowego (RYR1), dziedziczoną autosomalnie dominująco — która po ekspozycji na czynnik wyzwalający powoduje niekontrolowane uwalnianie wapnia w mięśniach szkieletowych i gwałtowny wzrost ich metabolizmu.
Wczesnym, czułym objawem jest gwałtowny wzrost stężenia CO₂ w powietrzu wydechowym mimo zwiększonej wentylacji, a także tachykardia i sztywność mięśni (w tym szczękościsk). Później dochodzą szybko rosnąca gorączka, obfite pocenie, ciężka kwasica metaboliczno-oddechowa, hiperkaliemia oraz rozpad mięśni (wzrost kinazy kreatynowej i mioglobinuria) grożący uszkodzeniem nerek. Podejrzenie zwiększa dodatni wywiad rodzinny powiązany ze znieczuleniem.
Postępowanie musi być natychmiastowe: przerwanie podawania czynników wyzwalających, hiperwentylacja 100% tlenem, aktywne chłodzenie oraz wyrównywanie kwasicy i zaburzeń elektrolitowych. Swoistym lekiem ratującym życie jest dantrolen, hamujący uwalnianie wapnia w mięśniach. Osoby z rozpoznaną predyspozycją znieczula się w przyszłości technikami wolnymi od czynników wyzwalających.