wtorek, 11 sierpnia 2026
Jaka diagnoza Doktorze?
- 1
37-letnia kobieta zgłasza się do lekarza rodzinnego z powodu pojawiającego się od kilku miesięcy silnego dyskomfortu przy kontakcie seksualnym.
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
Próba 1 z 6
Odpowiedź i wyjaśnienie
Diagnoza
Awersja seksualna
Opis przypadku
- 37-letnia kobieta zgłasza się do lekarza rodzinnego z powodu pojawiającego się od kilku miesięcy silnego dyskomfortu przy kontakcie seksualnym.
- Pozostaje w szczęśliwym związku, jednak unika teraz wszelkich sytuacji mogących prowadzić do zbliżenia, co powoduje narastające napięcia.
- Brak dolegliwości bólowych podczas współżycia, brak zaburzeń miesiączkowania.
- Pacjentka nie stosuje żadnych leków mogących wpływać na funkcje seksualne.
- Badanie ginekologiczne bez nieprawidłowości. Wyniki badań w normie.
- Pacjentka wspomina, że już same pocałunki wywołują intensywne uczucie lęku, niekiedy z towarzyszącymi nudnościami i kołataniem serca.
Wyjaśnienie
Awersja seksualna to zaburzenie, w którym aktywność seksualna — jej podjęcie, a niekiedy sama myśl o niej czy poprzedzające ją bodźce (np. pocałunek, dotyk) — wywołuje silne, przykre emocje: lęk, wstręt, niechęć lub napięcie, prowadzące do unikania kontaktów. Nie wynika ona z bólu przy współżyciu ani z choroby narządów płciowych, lecz ma podłoże psychiczne.
Reakcji awersyjnej mogą towarzyszyć objawy lękowe, w tym wegetatywne — nudności, kołatanie serca, pocenie się, a w nasilonych przypadkach napady paniki. Do możliwych przyczyn należą przebyte urazy lub przemoc seksualna, zaburzenia lękowe, negatywne doświadczenia i przekonania (uwarunkowania kulturowe czy wychowawcze), problemy w relacji oraz zaburzenia osobowości. Zaburzenie często odbija się na związku, powodując napięcia.
Rozpoznanie stawia się po wykluczeniu przyczyn somatycznych (prawidłowe badanie ginekologiczne i wyniki badań) oraz wpływu leków. Podstawą leczenia jest psychoterapia — m.in. terapia poznawczo-behawioralna, techniki redukcji lęku i desensytyzacji, a w razie potrzeby terapia par; pomocniczo, przy nasilonym lęku, stosuje się farmakoterapię przeciwlękową.